…ΠΡΑΣΙΝΙΖΕΙ Ο ΔΗΜΟΣ ΑΕΤΟΥ

Η Ανακύκλωση είναι δείγμα κοινωνικής και περιβαλλοντικής συνείδησης. Ας την στηρίξουμε γιατί έτσι προστατεύουμε το περιβάλλον και βελτιώνουμε την ποιότητα ζωή μας.

Είναι αναγκαίο για μας και τα παιδιά μας.

Ας ανακυκλώσουμε

ΑΛΟΥΜΙΝΙΟ  ΧΑΡΤΙ ΛΕΥΚΟΣΙΔΕΡΟ

ΓΥΑΛΙ ΚΑΙ  ΠΛΑΣΤΙΚΟ

 

ΕΠΕΝΔΥΟΥΜΕ Σ’ ΕΝΑ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΜΕΛΛΟΝ

 

Advertisements

Η ΙΘΑΚΗ ΜΟΥ

Γλυκιά  μέθη

Σ’  αυτόν  τον  κόσμο  του  θορύβου  και  της  μοναξιάς  κράτα  ό, τι  αγαπάς  και  ό, τι  θυμάσαι.

Φίλοι μου γειά σας.

mall.pdf - Adobe ReaderΑν μ’ αυτή τη δίψα, το χάρισμα που έχεις να γράφεις «εκθέτεις» την ψυχή σου, ε… ναι αυτό το μυστήριο, το παντελώς άγνωστο, όσο γεμίζει με φως, τόσο βαραίνει. Κάνεις μια βουτιά, πότε στον Παράδεισο και πότε στην Κόλαση. Σαφώς θέλεις και μια «κλωτσιά» να εκφραστείς, αγνοώντας τον κίνδυνο, πως μπορεί να μη σε αποδεχτούν κάποιοι.

Η κοινωνία, σε κρίνει και σε κατακρίνει από τις πράξεις, που ορίζει εκείνη τι είναι σωστό, ηθικό ή ανήθικο. Αυτή η πραγματικότητα, σε οδηγεί σ’ έναν συναισθηματικό αναρχισμό και οφείλεις να ελέγχεις τα όριά σου. Αλλά αυτές οι μικρές, οι ελάχιστες «λεπτομέρειες» είναι, που υπογράφουν και σφραγίζουν το «παρών» του ανθρώπου, του μικρού ή του μεγάλου. Αυτές οι λεπτομέρειες, σου κρατούν σφιχτά το χέρι και νοσταλγικά σε οδηγούν με βήμα σίγουρο, στάση, στάση, σταθμό, σταθμό, στο ξεκίνημά σου, την απλωσιά σου… Αφήνεις χνάρια στο δρόμο σου…

– Μα, μια στιγμή… Το σούρουπο πλησιάζει. Ακούγεται το κλάμα του Γκιώνη… Σφυρίζει πάλι ο Μουντζούρης στο διάβα του… Και να… Εγώ… επιστρέφω… Επιστρέφω στην Ιθάκη μου!

Μια φορά κι έναν καιρό, γεννήθηκα σε μια μεγάλη κωμόπολη που δεν ξεχνώ… Βρίσκεται στη Νοτιοδυτική Πελοπόννησο, στο Νομό Μεσσηνίας, Επαρχία Τριφυλλίας. Το Κοπανάκι! Ο τόπος που αγαπώ. Μεγάλο εμπορικό κέντρο της περιοχής. Δίνει τόση ζωή, κάθε Κυριακή με το «παζάρι». Λαϊκή αγορά, που γίνεται από ντόπιους και ξένους μικροπωλητές. Προσφέρει πάρα πολλά στον οικονομικό και πολιτισμικό τομέα του, από τα παλιά χρόνια.

Εκεί άνοιξα για πρώτη φορά τα μάτια μου και είδα τον ήλιο, το μεγαλόπρεπο. Εκεί μεγάλωσα, πόνεσα, χάρηκα. Στο σταθμό του, ερωτεύτηκα, ονειρεύτηκα. Α! ο σταθμός!… Το στέκι μας! Μοσχοβολούσε ο ευκάλυπτος. Από εκεί περνάει η σιδηροδρομική αμαξοστοιχία Αθηνών – Πατρών. Σφύριζε ο Μουντζούρης κι έταζε ταξίδια κι όνειρα. Η φωνή του Καζαντζίδη στη διαπασών: «Υπάρχω κι όσο υπάρχεις θα υπάρχω…»

Ο συμπολίτης μας, Θανάσης Σπυρόπουλος, ο υπέροχος στο είδος του καραγκιοζοπαίχτης, εκεί έστηνε το υπαίθριο θεατράκι του. Ο Καραγκιόζης, η Αγλαΐα και το «Ξυπόλητο Τάγμα» του, ο Χατζηαϊβάτης, ο μπάρμπα-Γιώργος, ο Μορφονιός κι όλοι οι ήρωές του έκαναν ευχάριστη τη μίζερη ζωή του χωριού μας. Η ξεγνοιασιά και το γέλιο ήταν χαρούμενες νότες μέσα σ’ αυτά που αγαπούσαμε και μισούσαμε. Κάπως έτσι η ζωή μας γινόταν «περισσότερη», πλούσια και ωραία. Περισσότερο «Ζωή», έτοιμη ν’ ανοιχτεί στην ελπίδα του αύριο.

Μόλις 15 χιλιόμετρα μακρύτερα, απλώνεται το Ιόνιο Πέλαγος. Εκεί τα καλοκαίρια, πηγαίναμε στις ολοκάθαρες κι ατέλειωτες παραλίες του, με το τρένο, για μπάνιο, αγόρια και κορίτσια. Πολλά, πολλά παιδιά τα χρόνια εκείνα. Φτωχά, δύσκολα χρόνια… Όλοι κρύβαμε την καταχνιά της ψυχής μας, με αξιοπρέπεια. Είναι αρχοντιά να είσαι υπερήφανος. Μένεις μεγαλόψυχος. Μένεις πάντα πρόσωπο. Δε γίνεσαι «μπουλούκι». Ο εμφύλιος πόλεμος είχε σπείρει τον πόνο σε πολλές οικογένειες. Ξεχνούσαμε τα βιώματά μας, τις πίκρες μας και μπολιάζαμε τις ψυχές μας με ανθρωπιά. Προσπαθούσαμε να υπάρξουμε πάλι, ο ένας μέσ’ απ’ τον άλλον. Κάναμε μιαν άλλη αρχή και η γενιά μας πάσχιζε να προχωρήσει. Να σηκωθούμε ψηλότερα! Θέλαμε… Θέλαμε… Άλλοτε κλαίγαμε κι άλλοτε γελούσαμε, αθώα κι απονήρευτα, αποζητούσαμε όχι τη σωτηρία του εαυτού μας, αλλά τη σωτηρία της αλήθειας. Κι εκείνη ήταν η ομορφιά της ζωής που βρισκόταν μπροστά μας. Βόλτες, βόλτες κι όνειρα, στις γραμμές του τρένου…

Εικόνες, εικόνες, εικόνες… Ένας κόσμος μεταμορφώθηκε μέσ’ από το βλέμμα μου εκείνο. Ζω και ξαναζώ και είναι ευτύχημα, όταν οι μυστικοί των ονείρων μου δρόμοι κι ο κόσμος των αισθήσεων, μπορούν κι αγγίζουν τα αισθήματά μου και ζωντανεύουν τις βαθιές ανθρώπινες αξίες μου και τις αναφορές μου.

Τις σταθερές αναφορές, εκείνες που μας γεννούν και μας σκοτώνουν…

Μαλλούσα

(Γ.Α.Π)

Η Εθνική αντίσταση στην Τριφυλία

Η Νέα Φιλική Εταιρεία

Πολύ γρήγορα μετά την κατάληψη της Ελλάδας από τα στρατεύματα του ‘Άξονα άρχισαν να οργανώνονται οι πρώτες εστίες αντίστασης. Τον Ιούλιο του 1941 ιδρύθηκε η Νέα Φιλική Εταιρεία (ΝΦΕ) με δύο τμήματα, στην πεδινή και την ορεινή Τριφυλία.
Πρώτοι οργανωτές της ΝΦΕ στην πεδινή Τριφυλία ήταν οι Σωτήρης Κανελλόπουλος, Παύλος Παπαδόπουλος ή Μαρινάκης και Τάσος Δεληκιγιώτης.
Η ΝΦΕ της ορεινής Τριφυλίας ιδρύθηκε σε σύσκεψη που έγινε στις 27 Ιουλίου 1941 σ’ ένα σταφιδόσπιτο στο Κοπανάκι. Ιδρυτικά μέλη ήταν ο Γιάννης Χρ. Παπαδόπουλος από το Βασιλικό, ο Αντώνης Δάρας από το Ψάρι, ο Γιάννης Τζαμουράνης από τον Αετό, ο Χρήστος Αντωνόπουλος από το Πιτσά και ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος από τον Αυλώνα.
Σύμφωνα με τη διακήρυξή της οι στόχοι της ΝΦΕ ήταν καθαρά εθνικοί, πατριωτικοί, απελευθερωτικοί πάνω από κομματικές και πολιτικές πεποιθήσεις.

Τον Σεπτέμβριο του 1941 ιδρύεται το Ε.Α.Μ. (Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο). Η ΝΦΕ προσχώρησε στο Ε.Α.Μ. σχεδόν αμέσως, όμως τα δύο τμήματά της συνέχισαν την ανεξάρτητη δράση τους μέχρι και το Μάρτιο του 1943, οπότε ενοποιήθηκαν και αποτέλεσαν το ΕΑΜ Τριφυλίας.1

Το 9o Σύνταγμα του Ε.Λ.Α.Σ.

Τον Δεκέμβριο του 1941 ιδρύθηκε ο ΕΛΑΣ (Ελληνικός Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός) και αποτέλεσε τη στρατιωτική οργάνωση του Ε.Α.Μ. Τον Μάιο του 1943 απέκτησε δική του διοίκηση με στρατιωτικό αρχηγό τον στρατηγό Στέφανο Σαράφη. Τον Ιούλιο του 1943 αποφασίστηκε η μετατροπή του ΕΛΑΣ από αντάρτικο σε τακτικό στρατό οργανωμένο σε μεραρχίες και συντάγματα.
Τον Ιούλιο επίσης του 1943 ο αρχηγός της βρετανικής αποστολής στα ελληνικά βουνά, ταξίαρχος ‘Εντυ Μάγιερς, υπέγραψε ως εκπρόσωπος του Στρατηγείου της Μέσης Ανατολής (Σ.Μ.Α.) συμφωνητικό με τον ΕΛΑΣ και τις υπόλοιπες ανταρτικές οργανώσεις  (ΕΔΕΣ – ΕΚΚΑ). Σύμφωνα μ’ αυτό όλες οι οργανώσεις εντάχτηκαν σε ενιαία διοίκηση υπό το ΣΜΑ με κοινό Γενικό Στρατηγείο.

Τα ανταρτικά σώματα Μεσσηνίας – Τριφυλίας συγκρότησαν το 9ο σύνταγμα του ΕΛΑΣ. Οι συνθήκες όμως (αποστάσεις – ελλιπές τηλεφωνικό δίκτυο) δεν επέτρεψαν την αντίστοιχη συνοχή μεταξύ τους και έτσι τελικά σχηματίστηκαν δύο συντάγματα, το 9α στην Τριφυλία και το 9β στη Μεσσηνία (Ταΰγετος). Διοικητής του 9α συντάγματος ορίστηκε ο ταγματάρχης Βασ. Στρατήκης, ο οποίος όμως στις 16-8-1943 συνελήφθη από τους Γερμανούς, οδηγήθηκε στην Τρίπολη και εκτελέστηκε.

Στη συνέχεια έγινε πρόταση στον ταξίαρχο Π. Παπαδόπουλο από τον Αετό, ο οποίος μετά από συζητήσεις ανέλαβε την διοίκηση του 9α στις 22 Σεπτεμβρίου του 1943, δηλαδή μετά από τη μάχη του Αετού. Ωστόσο ήταν παρών στα γεγονότα της μάχης αυτής.

Η συγκρότηση της πρώτης ανταρτικής ομάδας

Όπως διαβάζουμε στο βιβλίο του Γρηγόρη Κριμπά «Η Εθνική Αντίσταση στη Μεσσηνία», η πρώτη ανταρτοομάδα συγκροτήθηκε στο χωριό Κόκλα στις 28 Φεβρουαρίου του 1943. Στρατιωτικός υπεύθυνος ορίστηκε ο Εύελπις Β΄ Τάξεως Ναπολέων Παπαγιαννόπουλος από το Ψάρι, πολιτικός υπεύθυνος ο Χρήστος Αντωνόπουλος από το Πιτσά (Σιτοχώρι), καπετάνιος ο Γιάννης Παπαδόπουλος από το Βασιλικό. Συμμετείχαν οι εξής αντάρτες: Γιώργης Τασιόπουλος (Πιτσά), Παναγιώτης Γεωργακόπουλος (Πιτσά), Κώστας Νταλαχάνης – Κορυζής (Κόκλα), Περικλής Ηλιόπουλος – Καραντάνης (Κόκλα), Νίκος Γεωργίτσης (Ψάρι), Παναγιώτης Καζάντζας (Αετός), Νίκος Λόντος (Αετός), Στάθης Μπινιώρης (Βιδίσοβα), Χρήστος Μάμαλος (δάσκαλος από την Κέρκυρα).
Σύμφωνα με το Ναπολέοντα Παπαγιαννόπουλο, τα πρώτα όπλα για το αντάρτικο ήρθαν με ρίψεις από βρετανικά αεροπλάνα το Νοέμβριο του 1942 στο Πιτσά, ενώ δεύτερη ρίψη έγινε στις 15 Μαΐου 1943. Τότε έφτασε στην Πελοπόννησο και η πρώτη βρετανική αποστολή με επικεφαλής τον ταγματάρχη Χένρυ (Ριντ;).

Η εκτέλεση του Νίκου Λόντου

Η πρώτη αυτή ανταρτική ομάδα γρήγορα δέχτηκε ένα αποφασιστικό πλήγμα. Ένας πράκτορας των Ιταλών από τη Θράκη, ονόματι Λευτέρης Κάτσικας, γνωρίστηκε με τον αντάρτη Στάθη Μπινιώρη και του παρουσίασε έναν Ιταλό ως Εγγλέζο που ζητούσε σύνδεση με τους αντάρτες. Ο Μπινιώρης έπεσε στην παγίδα και του εκμυστηρεύτηκε όσα ονόματα ανταρτών θυμόταν, καθώς και το όνομα του γιατρού Κωστόπουλου που είχε νοσηλεύσει έναν αντάρτη από το Ψάρι.
Στις 26 Μαρτίου του 1943 ένα ιταλικό απόσπασμα 60 αντρών έφτασε από την Καλαμάτα στο Κοπανάκι. Οι Ιταλοί ζήτησαν από τους προέδρους των χωριών να παρουσιαστούν και στις 12 τη νύχτα τρία τμήματα με οδηγούς τους προέδρους ξεκίνησαν για το Δώριο, τον Αετό και το Ψάρι. Στον Αετό συνέλαβαν τον Νίκο Λόντο μέσα στο γρέκι που κοιμόταν, ενώ ο σύντροφός του Παναγής Καζάντζας πρόλαβε να διαφύγει. Πάνω στον Λόντο βρήκαν ένα πιστόλι ή χειροβομβίδα και ένα ιταλικό τουφέκι. Όταν τον ρώτησαν τι τα θέλει, τους απάντησε «Για σας τα έχω». Ο Νίκος Λόντος οδηγήθηκε ξημερώματα στο Κοπανάκι και εκτελέστηκε στο νεκροταφείο του χωριού. Πέθανε σαν ήρωας τραγουδώντας τον Εθνικό Ύμνο
4.

O «Ελληνικός Στρατός» (Ε.Σ.)

Οι περισσότεροι από τους αξιωματικούς του ελληνικού στρατού που ζούσαν στην Τριφυλία έδειχναν δυσπιστία απέναντι στον ΕΛΑΣ και δεν ήθελαν να ενταχθούν στις γραμμές του. Ο εκπρόσωπος του Σ.Μ.Α. στη Μεσσηνία Βρετανός ταγματάρχης Ρίντ συναντήθηκε τον Ιούνιο του 1943 με τον Γεώργιο Καραχάλιο, μόνιμο λοχαγό, που έμενε στην Κυπαρισσία. Στη συνάντηση ο Ριντ υποσχέθηκε να παραδώσει στους αξιωματικούς εξοπλισμό ανάλογο με αυτόν που έως τότε είχε παραδώσει στο Ε.Α.Μ. Ο Καραχάλιος μετέφερε τις προτάσεις στους υπόλοιπους και σύντομα ακολούθησαν πολλοί, ανάμεσά τους ο ανθυπολοχαγός Γιάννης Ντάβος από το Σουλιμά.
Σύντομα άρχισαν να εξοπλίζονται ανταρτικές ομάδες που πήραν την ονομασία ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ (Ε.Σ.) με διοικητή το Γεώργιο Καραχάλιο. Έτσι στα μέσα Ιουνίου του 1943 υπήρχαν στο βουνό δύο ανταρτικά σώματα, του ΕΛΑΣ και του ΕΣ με δύναμη περίπου 150 αντάρτες το καθένα.
5
Οι πληροφορίες που έχουμε για την εξέλιξη των σχέσεων ΕΛΑΣ και ΕΣ είναι αντιφατικές. Ο σμήναρχος Δ. Μίχος αναφέρει ότι υπήρξαν προστριβές. Το πρώτο 10ήμερο του Αυγούστου συγκρούστηκαν μεταξύ τους και είχαν απώλειες σε αξιωματικούς και οπλίτες και οι δύο μεριές
6.
Αντίθετα ο αντάρτης Δημήτρης Κυριαζής, στην γραπτή του αφήγηση που περιλαμβάνεται στο βιβλίο του Παναγιώτη Κανελλόπουλου, αναφέρει ότι στη μάχη του Αετού έλαβε μέρος και μια ομάδα Κρητικών που ανήκε στον Ε.Σ.

Η συνθηκολόγηση της Ιταλίας

Τον Ιούλιο του 1943 τα συμμαχικά στρατεύματα αποβιβάζονται στη Σικελία. Η συμμαχική απόβαση σήμανε ουσιαστικά και το τέλος του ιταλικού φασισμού. Ο Μουσολίνι συνελήφθη και σχηματίστηκε νέα κυβέρνηση υπό τον στρατηγό Μπαντόλιο (Pietro Badoglio). Η νέα κυβέρνηση υπέγραψε τον Σεπτέμβριο του 1943 συμφωνία κατάπαυσης του πυρός με τους συμμάχους, η οποία προέβλεπε την άνευ όρων παράδοση των ιταλικών στρατευμάτων.

Η αναγγελία όμως της συμφωνίας είχε ως αποτέλεσμα τον αφοπλισμό από τους Γερμανούς όλων των ιταλικών στρατευμάτων στη Γαλλία, στα Βαλκάνια και βέβαια στην Πελοπόννησο. Το γεγονός αυτό δημιούργησε σύγχυση στον ιταλικό λαό και βέβαια στα ίδια τα ιταλικά στρατεύματα που έως τότε δρούσαν ως δύναμη κατοχής στο πλάι των Γερμανών. Είναι γνωστό ότι στην Ελλάδα ένα μέρος των Ιταλικών μονάδων κατοχής ήρθε σε επαφές με τις αντιστασιακές οργανώσεις προκειμένου να τους παραδώσουν τον οπλισμό τους και αυτές να τους παράσχουν άσυλο. Σημαντικά τμήματα των ιταλικών στρατευμάτων σε όλη την Ελλάδα προσχώρησαν στον Ε.Λ.Α.Σ. με τον οπλισμό τους, μεταξύ τους και μια ολόκληρη μεραρχία, η μεραρχία Πινερόλο στη Θεσσαλία.

Η μάχη στον Αετό το Σεπτέμβριο του 1943 έχει άμεση σύνδεση με τα γεγονότα αυτά. Η Πελοπόννησος βρισκόταν υπό Ιταλική κατοχή και οι Ιταλοί διατηρούσαν 40.000 στρατό. Αντίθετα οι Γερμανοί διατηρούσαν μόνο μια πλήρη πεδινή μεραρχία. Μετά τη συνθηκολόγηση των Ιταλών ήταν έκδηλο το ενδιαφέρον της ομάδας του Παπαγιαννόπουλου να αποκτήσει τον οπλισμό των Ιταλών της Κυπαρισσίας και η παρουσία ενός γερμανικού τάγματος στο Δώριο αποσκοπούσε στο να αποτρέψει την εξέλιξη αυτή.


Σημειώσεις

  1. Παναγιώτης Κανελλόπουλος, Η Εθνική Αντίσταση στην Τριφυλία, σσ. 29-31
  2. ΕΔΕΣ (Εθνικός Δημοκρατικός Ελληνικός Σύνδεσμος): Πρωτοεμφανίστηκε τον Οκτώβριο του 1941 ως πολιτική οργάνωση στην Αθήνα και από τις αρχές του 1942 ως ανταρτική στη ΒΔ Ελλάδα.
    ΕΚΚΑ (Εθνική και Κοινωνική Απελευθέρωσις): ‘Αρχισε ανταρτική δράση από τον Ιανουάριο του 1943 στην περιοχή της Παρνασσίδας.
  3. Ηλ. Παπαστεργιόπουλου, Ο Μωρηάς στα όπλα, τόμος Δ’, σελ. 4
  4. Ηλ. Παπαστεργιόπουλου, Ο Μωρηάς στα όπλα, τόμος Δ’, σσ. 8-10
    Παναγιώτης Κανελλόπουλος, Η Εθνική Αντίσταση στην Τριφυλία, σσ. 100-104
    Λεωνίδας Παπαναστασίου, Παραδόσεις και Ενθυμήματα Αετού, σ.49
    Γρηγόρης Κριμπάς,Η Εθνική Αντίσταση στη Μεσσηνία, σ. 90
  5. Παναγιώτης Κανελλόπουλος, Η Εθνική Αντίσταση στην Τριφυλία, σσ. 123-125
  6. Ηλ. Παπαστεργιόπουλου, Ο Μωρηάς στα όπλα, τόμος Δ’, σ. 19

Η μάχη του Αετού

Μετά την ιταλική συνθηκολόγηση στόχος των ανταρτικών ομάδων ήταν ο αφοπλισμός των ιταλικών δυνάμεων που έδρευαν στην Κυπαρισσία. Οι κινήσεις των ανταρτών στην περιοχή ανησύχησαν τη γερμανική διοίκηση, η οποία διέταξε το γερμανικό τάγμα (116 Επιλαρχία Αναγνωρίσεως) που έδρευε στο Δώριο να στείλει δύο μικρά αποσπάσματα της τάξεως των 25 ανδρών, το ένα προς τον Αετό και το άλλο προς το Πιτσά (Σιτοχώρι). Τα αποσπάσματα αυτά χτυπήθηκαν ταυτοχρόνως από τους αντάρτες και εξοντώθηκαν ολοκληρωτικά. Σκοτώθηκαν 30 Γερμανοί και πιάστηκαν 15 αιχμάλωτοι, ενώ πάρθηκαν λάφυρα 50 όπλα και 2 μυδράλια.

Την επομένη ημέρα ο Αετός βομβαρδίστηκε με πυρά πυροβολικού και ισχυρές γερμανικές δυνάμεις ανέβηκαν στο χωριό και δεν άφησαν τίποτα όρθιο. Έκαψαν σχεδόν όλα τα σπίτια του χωριού και το σχολείο, μόνο η εκκλησία γλίτωσε. Οι περισσότεροι κάτοικοι πρόλαβαν και έφυγαν από το χωριό, όμως κάποιοι γέροντες που δεν πρόλαβαν να απομακρυνθούν κάηκαν ζωντανοί.
Γερμανική δύναμη από το Δώριο πήγε και στο Πιτσά με σκοπό να κάψει κι αυτό το χωριό. Όταν όμως βρέθηκαν μπροστά στις γυναίκες του χωριού να περιποιούνται τους νεκρούς Γερμανούς, περιορίστηκαν στο να τους παραλάβουν χωρίς να εφαρμόσουν αντίποινα.

Περιγραφές της μάχης

Για τη μάχη που έγινε στον Αετό στις 10 Σεπτεμβρίου του 1943 μεταξύ των Γερμανών και του ανταρτικού σώματος του Ναπολέοντα Παπαγιαννόπουλου διαβάσαμε τρεις αφηγήσεις:

Ακολουθεί περιληπτικά η αφήγηση του Π.Παπαδόπουλου

Στις 10 Σεπτεμβρίου το πρωί αντάρτες (είχαν μαζί τους κι 1 Ιταλό που είχε προσχωρήσει) με επικεφαλής τον Ν. Παπαγιαννόπουλο ήρθαν στον Αετό. Ενώ κάθονταν στην αγορά και ετοίμαζαν συσσίτιο, ένα παιδί έφερε την πληροφορία ότι Γερμανοί ποδηλάτες προχωρούσαν σε απόσταση 2 χλμ προς το χωριό. Ο ταξίαρχος ζήτησε από τους αντάρτες να φύγουν από το χωριό για τον κίνδυνο των αντιποίνων. Ο Ναπ. Παπαγιαννόπουλος συμφώνησε και προχώρησαν όλοι μαζί προς το Μαλίκι, όμως καθώς έφευγαν απ΄ το χωριό κάποιοι ανόητοι φώναζαν στους αντάρτες «μόνο για να τρώτε χυλοπίτες σας έχουμε; Τι φεύγετε μπροστά σε 15-20 Γερμανούς;»
Όταν είχαν φτάσει στο Μαλίκι, ένας σύνδεσμος τους μήνυσε ότι οι Γερμανοί προχωρούν προς το Μαλίκι. Εκεί συμφώνησαν να τους χτυπήσουν και ο ταξίαρχος υπέδειξε στον διμοιρίτη Παπαδόπουλο να τους περιμένει στην Πιλαλίστρα, καθώς θα επέστρεφαν στο Δώριο. Όμως αυτός επέστρεψε στον Αετό από τον κανονικό δρόμο και όταν έφτασε στο Κεφαλόβρυσο οχυρώθηκε πίσω από μια μάντρα και είδε να περνούν από μπροστά του 12 Γερμανοί που πήγαιναν προς το Μαλίκι. Τους άφησε να περάσουν και προχώρησε προς τον Αετό. Όταν έφτασαν στην αγορά οι δύο που προπορεύονταν, ο Πανάγος Καζάντζας και ο Γιάννης Ηλιόπουλος, είδαν τρεις Γερμανούς να κάθονται αμέριμνοι κοντά στα ποδήλατα. Τους πυροβόλησαν και οι δυο έπεσαν βαριά πληγωμένοι, όμως ο τρίτος, πληγωμένος ελαφρότερα, κατηφόρισε και έφυγε προς το Δώριο.
Οι 12 Γερμανοί που συνέχιζαν το δρόμο τους προς το Μαλίκι συγκρούστηκαν με τους αντάρτες του Παπαγιαννόπουλου. Απ’ αυτούς 7 ή 8 πιάστηκαν αιχμάλωτοι, οι υπόλοιποι σκοτώθηκαν. Την επόμενη μέρα άρχισε ο βομβαρδισμός του Αετού από το γερμανικό τάγμα που έδρευε στο Δώριο.

Η αφήγηση του Δημήτρη Κυριαζή συμφωνεί με την προηγούμενη στα περισσότερα σημεία. Μεταθέτει μόνο τις ημερομηνίες των γεγονότων κατά μία ημέρα νωρίτερα, δηλαδή στις 9 Σεπτεμβρίου τη μάχη και στις 10 Σεπτεμβρίου την καταστροφή του Αετού. ‘Αλλη μία διαφορά είναι ότι σύμφωνα με το Δ.Κυριαζή οι αντάρτες είχαν αναχωρήσει από το χωριό για το Μαλίκι πριν ακόμη ειδοποιηθούν για την άφιξη των Γερμανών.
Ο Δ.Κυριαζής παρουσιάζει επίσης αναλυτικότερα τη σύνθεση του Ι λόχου του 9α συντάγματος του ΕΛΑΣ με διοικητή το Ν. Παπαγιαννόπουλο από το Ψάρι: Δύο διμοιρίες του λόχου με διμοιρίτες τον Εύελπι Επαμεινώνδα Παπαδόπουλο και τον Κώστα Νικολακόπουλο από την Αγριλιά είχαν φτάσει στον Αετό από το Δυρράχι και μαζί τους μια ομάδα Κρητικών που ανήκε στον Ε.Σ. Η τρίτη διμοιρία με διοικητή τον έφεδρο ανθυπολοχαγό Γιώργο Δημητρόπουλο από τη Μερόπη έδωσε τη μάχη στο Πιτσά.

Η τρίτη αφήγηση από τον Λεωνίδα Παπαναστασίου είναι περισσότερο λεπτομερής όσον αφορά τα διαδραματισθέντα μέσα στο χωριό. Ο Λ. Παπαναστασίου ρίχνει την αποκλειστική ευθύνη της απόφασης για τη μάχη στον Π. Παπαδόπουλο και επικαλείται γι’ αυτό τις μαρτυρίες κατοίκων από το Μαλίκι. Βρίσκεται λοιπόν σ’ αυτό το σημείο σε πλήρη αντίθεση με την άποψη του ταξιάρχου.
Σύμφωνα επίσης με τον Λ. Παπαναστασίου, όταν οι Γερμανοί έφτασαν στον Αετό είχαν εντολή να καταστρέψουν μόνο 60 σπίτια και να λεηλατήσουν για τρεις ώρες το χωριό. Αφού λοιπόν βομβάρδισαν το χωριό, στη συνέχεια μπήκαν στον Αετό και επιδόθηκαν στο έργο τους χωρίς να συναντήσουν αντίσταση. Ένα τμήμα του Γερμανικού στρατού προχώρησε προς τη Βαρυμπόμπη, όπου οι χωρικοί ανέφεραν ότι οι αντάρτες πέρασαν από το χωριό τους έχοντας μαζί τους και 7 αιχμαλώτους. Ένας απ’ αυτούς ήταν υπαξιωματικός, τραυματίας, ο οποίος ήταν αδελφός του διοικητή του γερμανικού αποσπάσματος που είχε φτάσει στη Βαρυπόμπη. Ο αξιωματικός αυτός φέροντας βαρέως την αιχμαλωσία του αδελφού του, όταν επέστρεψε στον Αετό και κατά παράβαση των διαταγών του έκαψε το σχολείο και τα υπόλοιπα σπίτια του χωριού. Σύμφωνα με τη Γερμανική διοίκηση, ο αξιωματικός αυτός αργότερα εκτελέστηκε για την ανυπακοή του.


Σημειώσεις

  1. Ηλ. Παπαστεριόπουλου, Ο Μωρηάς στα όπλα, σσ. 13-16
  2. Παναγ.Θ. Κανελλόπουλου, Η Εθνική Αντίσταση στην Τριφυλία, σσ. 184-186
  3. Λεωνίδα Παπαναστασίου, Παραδόσεις και ενθυμήματα περί Αετού Τριφυλίας, σσ. 48-60

Ευχαριστούμε τους καθηγητές και μαθητές του Γυμνασίου Δωρίου για την αξιέπαινη αυτή εργασία τους  στην έρευνα τους για την ιστορία της Τριφυλίας.

ΤΗΝ ΠΙΟ ΠΑΝΩ ΜΕΛΕΤΗ ΒΡΗΚΑΜΕ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ ΤΟΥ ΣΥΜΠΑΤΡΙΩΤΗ ΜΑΣ κ. ΘΕΜΗ ΓΚΟΥΝΤΡΑ http://goodras.tripod.com

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ E-MAIL ΑΠΟ ΤΟΝ ΓΙΑΝΝΗ ΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟ ΑΝΑΠΑΝΤΗΤΟ Ερώτημα προς τον Κον Δήμαρχο Αετού

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΕΚΔΡΟΜΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΠΑΡΙΣΣΙΑΣ

ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ 19 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2008

ΣΤΟ ΛΟΥΤΡΑΚΙ- ΕΠΙΔΑΥΡΟ

-Αναχώρηση ώρα 8 π.μ. από Αγία Παρασκευή – Εθνική Άμυνα – Καλλιμάρμαρο Στάδιο.

-Επίσκεψη στο Λουτράκι για 1.30 έως 2 ώρες.

– Συνεχίζουμε για Λουτρά Ωραίας Ελένης, επίσκεψη Ιεράς Μονής Θεοτόκου παλαιά Επίδαυρος, στάση 20 λεπτών.

-Στη συνέχεια πηγαίνουμε Αρχαία ΕΠΙΔΑΥΡΟ, όπου θα επισκεφθούμε το αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου, το Ασκληπιείο της Επιδαύρου και τους λοιπούς αρχαιολογικούς χώρους.

– Κατόπιν θα επισκεφθούμε το Λυγουριό όπου και θα γευματίσουμε. Μετά θα επισκεφθούμε την Μονή των Ταξιαρχών και αργά το απόγευμα θα επιστρέψουμε στην Αθήνα.

Τιμή κατά άτομο: 25 ΕΥΡΩ.

Σημείωση: Το πρόγραμμα μπορεί να τροποποιηθεί, αν οι καιρικές συνθήκες ή ο χρόνος το επιβάλουν.

Δηλώσεις Συμμετοχής:

Βασίλης Τρουπάκης Τηλ. 6975786615

Αθανάσιος Καράμπελας Τηλ. 6977460537

Γιάννης Μητρόπουλος

Για το Δ.Σ.

ΑΝΑΠΑΝΤΗΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ

  • Κύριε Δήμαρχε και Κύριοι Αντιδήμαρχοι, που έλκετε την καταγωγή από το Αρτίκι, μπορείτε να μας πληροφορήσετε τι γίνεται με την αξιοποίηση του παλαιού Σχολείου του χωριού και του περιβάλλοντος αυτό χώρου που έχει σταματήσει από διετίας, καθώς επίσης και για την κατασκευή του κεντρικού δρόμου του χωριού; Οι Αρτικαίοι θα εκτιμούσαν μια σχετική ενημέρωση από εσάς.

Γιάννης Μητρόπουλος, Αρτικαίος

ΠΡΟΣΟΧΗ …ΑΘΗΝΑΙΟΙ ΣΥΜΠΑΤΡΙΩΤΕΣ ΜΑΣ

Μας έστειλε με e-mail, ο φίλος και συμπατριώτης Αρτικαίος και συνεργάτης μας Γιάννης Μητρόπουλος,τον πίνακα με τα πρόστιμα που επεβλήθηκαν, σε καταστήματα αγορανομικού ενδιαφέροντος στην Πρωτεύουσα. Ξεχωρίζω, (26) τόνοι ακατάλληλων τροφίμων κατέσχέθησαν, 568 μηνυτήριες αναφορές, πρόστιμα 2,5 εκατομμύρια ευρώ, και άλλα πολλά, με ονόματα και διευθύνσεις, που θα τα βρείτε στις σελίδες του φίλου μας. Για ψάξτε τον, μήπως το διπλανό …οβελιστήριο ή χασάπικο ή τέλος πάντων, οτιδήποτε κατάστημα, σας πουλάει φύκια για μεταξωτές κορδέλες.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΝΟΜΑΡΧΙΑΣ ΑΘΗΝΩΝ

ΑΘΑΝΑΤΟΣ Ο ΣΑΡΑΚΙΝΑΔΑΙΟΣ ΔΕΚΑΝΕΑΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΔΡΟΜΩΝ ΠΟΥ ΕΠΕΣΕ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

 

Δημοσιευμένο τον Αύγουστο του 2006 στο Κορανάκι news.

ΑΘΑΝΑΤΟΣ Ο ΣΑΡΑΚΙΝΑΔΑΙΟΣ ΔΕΚΑΝΕΑΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΔΡΟΜΩΝ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ.

Έστω, μετά από 32 χρόνια, η μητέρα Ελλάς έστησε την προτομή που του άξιζε, στον ήρωα συμπατριώτη μας Παναγιώτη. «Το καλύτερο παιδί χάσαμε», έλεγαν οι Σαρακιναδαίοι και τον θυμόντουσαν με αγάπη και συγκίνηση. Η προσέλευση του κόσμου μεγαλειώδης, πρωτόγνωρη, για το μικρό μας χωριό. Οι Σαρακιναδαίοι και οι Αρτικαίοι σύσσωμοι. Παρούσες και όλες οι αρχές του τόπου μας, από τον Υφυπουργό Εθνικής Αμύνης Γιάννη Λαμπρόπουλο έως τον Μητροπολίτη Τριφυλίας-Ολυμπίας κ. Στέφανο, από τον διοικητή της IV Μεραρχίας Πεζικού υποστράτηγο Δημ. Δημητρούλη, έως τον πρόεδρο του συλλόγου «Κομάντο 74» Παν. Αφαλή. Οι λόγοι τους συγκινητικοί, « Η τιμή στον καταδρομέα, πρέπει να λειτουργεί ως υπόμνηση, ότι η μισή Κύπρος βιάζεται 32 χρόνια από τους Τούρκους», επισήμανε ο Δήμαρχος Αετού Δημ. Δριμής. Με δάκρυα στα μάτια, ο ανιψιός του λοχαγός Παν. Γιαννόπουλος διάβασε το βιογραφικό του, η 93χρονη μάνα, κυρά Τασούλα, έσφιξε με θέρμη στην αγκαλιά της την σημαία που της προσφέρθηκε μετά την τελετή και ο αδελφός του Ηλίας, ευχαρίστησε εκ μέρους της οικογενείας, όσους συνετέλεσαν στο στήσιμο του μνημείου.

Ανάμεσα στους παρευρισκομένους και ένας άλλος χωριανός μας, που είχε την αγαθή τύχη να γυρίσει τραυματίας, αλλά ζωντανός από το μαρτυρικό μας νησί, ο έφεδρος αξιωματικός, Γιάννης Μερκούρης, που με την δωρεά του οικοπέδου του, μπόρεσε ο Δήμος μας να φτιάξει την πλατεία που στήθηκε η προτομή.

ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΓΡΙΛΙΑΣ

Τυμπανοκρουσίες στον Ι. Ναό του Δημοτικού Διαμερίσματος της Αγριλιάς
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΑ ΠΡΟΕΟΡΤΙΑ

Χθές Παρασκευή, άρχισαν τα προεόρτια για τα εγκαίνια της έκκλησίας στο Δημοτικό Διαμέρισμα της Αγριλιάς, παρουσία πλήθος κόσμου και προεξάρχοντος του Σεβασμιοτάτου Μητροπολίτου Τριφυλίας και Ολυμπίας κ.κ. Χρυσόστομου. Σήμερα από πολύ πρωϊ, ξεκίνησε η τελετή των εγκαινίων του Ι. Ναού και θα ακολουθήσει Αρχιερατική λειτουργία.

ΣΑΒΒΑΤΟ 2 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ Η ΚΥΡΙΩΣ ΤΕΛΕΤΗ
Προεξάχοντος του Σεβασμιοτάτου Μητροπολίτου Τριφυλλίας και Ολυμπίας κ.κ. Χρυσοστόμου, με την συνοδεία αρκετών Ιερέων και με την συμμετοχή πλήθος κόσμου, έγιναν τα εγκαίνια του Ιερού Ναού του Δημοτικού Διαμερίσματος της Αγριλιάς του Δήμου μας. Και το όνομα αυτού – επισήμως πλέον – Γέννηση της Θεοτόκου. Πρωτόγνωρη εμπειρία για την πλειοψηφία των παρευρισκομένων και αδυνατούμε να περιγράψουμε με ακρίβεια τα γεγονότα. Βλέπαμε τελετουργίες άγνωστες για αμύητους. Κατά πρώτον κυκλώσαμε τρεις φορές τον Ναόν, και μετά τις ψαλμωδίες και το » ‘Αρατε πύλας», ακολουθήσαμε τον Μητροπολίτη μας εντός Αυτού. Ο Σεβασμιότατος
φόρεσε λευκόν σάκον, και άρχισε την τελετουργία, τοποθετώντας εντός της Αγίας Τραπέζης, Ιερά Λείψανα (Παντελεήμονος-Ιγνατίου και Μερκουρίου) τα οποία προηγουμένως είχαν περιβληθεί με μείγμα κηρομαστίχας, εμπλουτισμένης με αλόη, σμύρνα, λιβάνι και λάβδανον. Στη συνέχεια τοποθετήθηκε το κατασάρκιον και επάνω σ’ αυτό μπήκε η μαρμάρινη πλάκα που σφράγισε το περιεχόμενο. Στη συνέχεια καθαρίσθηκε με Αγιασμό και αγιάσθηκε με Μύρο, όπως ακριβώς γίνεται και στην βάπτιση των ανθρώπων. Κάποια στιγμή η Αγία Τράπεζα, ζώστηκε με 33 πήχες σχοινί και στις τέσσερες γωνίες τοποθετήθηκαν οι 4 Ευαγγελιστές. Τέλος αφού στολίσθηκε καταλλήλως,το τελετουργικό τελείωσε με το σχίσιμο του σάκου του Σεβασμιοτάτου από τους Ιερείς που τον συνόδευαν.

Πιθανόν κάτι να παραλείψαμε ή κάτι να μην κατανοήσαμε επακριβώς. Η ακρίβεια όμως της βιντεοκάμερας που χειριζόταν ο επίτροπος και πρόεδρος του συλλόγου μας κ. Αργύρης Κλιτσίδης, σύντομα θα μας κατατοπίσει για την ακρίβειαν των περιστατικών. Θα πρέπει να σημειώσουμε, ότι το Ιερό Ευαγγέλιο με το οποίο ετελέσθη η Θεία Λειτουργία, ανακαλύφθηκε από τον κ. Κιλτσίδη και τον Ιερέα του χωριού, σε ένα ντουλάπι του παλιού Ναού της Αγριλιάς και έχει χρονολογία έκδοσης το 1856.