Γλυκορρίζιον Τριφυλίας του Χρίστου Κοντοβουνήσιου. Γράφει η Αντωνία Παυλάκου φιλόλογος, πρόεδρος της Ένωσης ΜεσσήνιωνΣυγγραφέων

Μπορεί να είναι εικόνα βιβλίο, ουρανός και δέντρο
  • Γλυκορρίζιον Τριφυλίας (Ν. Μεσσηνίας)του Χρίστου Κοντοβουνήσιου
  • Γράφει η Αντωνία Παυλάκου φιλόλογος, πρόεδρος της Ένωσης ΜεσσήνιωνΣυγγραφέων
  • Ένα βιβλίο, το οποίο ο ενδιαφερόμενος αναγνώστης θα αναζητήσει εκτόςεμπορίου από τον ίδιο του τον συγγραφέα, πρέσβη επί τιμή και μέλος της Ε.Μ.Σ.Χρίστο Κοντοβουνήσιο, μου χαρίστηκε τιμητικά λίγες μέρες αφότου κυκλοφόρησε, τον Ιούλιο του 2021. Ευχαριστώ τον συγγραφέα που με συμπεριέλαβε σ’ εκείνους που επιθυμεί να γνωρίσουν καλύτερα το Γλυκορρίζι Τριφυλίας, την ιδιαίτερη πατρίδα του,
  • «Αυτόν τον κόσμο τον μικρό, τον μέγα»,όπως τον αποκαλεί στον εμπροσθόφυλλο του βιβλίου, δανειζόμενος ως υπότιτλο την συγκεκριμένη άφθαρτη φράση από τον μεγάλο ποιητή μας!Τον συμμεριζόμαστε βαθιά καθώς απολαμβάνουμε την πανοραμική φωτογραφική άποψη του Γλυκορριζίου στο εξώφυλλο του βιβλίου. Πρόκειται γιαένα γνήσιο ελληνικό τοπίο ημιορεινού χωριού που αποκτά σημασία ιδιαίτερη γιατον γράφοντα και τους συμπατριώτες του απεικονισμένη στο εξαιρετικότετράστιχο του οπισθόφυλλου: «Επιστροφή στο δικό μου μετερίζι. / Περήφαναδιασχίζω την Ωραία Πύλη. Μεταλαμβάνω των αχράντων ιστοριών. Παίρνω Αντίδωρο, είμαι στο Γλυκορρίζι». Ο Χρίστος Κοντοβουνήσιος καίρια σκιαγραφείστο τετράστιχο αυτό σκέψεις και συναισθήματα που πλημμυρίζουν όλους μας –μιας κάποιας ηλικίας βεβαίως – όταν επιστρέφουμε ή αναπολούμε τη νεανικήηλικία στην ιδιαίτερη πατρίδα μας. Είναι οι στιγμές που διαπιστώνουμε ότι ηόποια εξέλιξή μας οφείλεται σ’ αυτές τις ρίζες.Εν προκειμένω ο Χρίστος Κοντοβουνήσιος, διαθέτοντας την ευχέρεια τουλόγου και τη βαθύτερη γνώση ότι τα γραπτά μένουν (scripta manent) επιχειρεί να«μιλήσει» για τις ρίζες τις γλυκές της γλυκιάς ιδιαίτερης πατρίδας του, νααναδείξει στη μνήμη των συμπατριωτών του τον μικρό – μέγα αυτόν κόσμο και νααφήσει στην ιστορική μνήμη αξιοσημείωτα στοιχεία που συνθέτουν την ιστορικήπορεία και ταυτότητα ενός χωριού που έχει κρατηθεί ζωντανό εδώ και πέντεαιώνες.Σ’ έναν ιδιαιτέρως κατατοπιστικό πρόλογο ο συγγραφέας καταθέτει διευκρινιστικά τις προθέσεις της συγγραφής του πονήματός του, το οποίο, ενώ δενείναι ιστορική μελέτη παρά καρπός προσωπικών βιωμάτων, θα προσφέρει ωστόσοστοιχεία στον μελλοντικό ιστορικό ερευνητή. Επίσης, ενώ δεν έχει το στίγμα μιας
  • ενδελεχούς λαογραφικής έρευνας, η συνοπτική εμπειρική παράθεση καιπαρουσίαση κοινωνικών, εθιμικών, πολιτιστικών στοιχείων από τον συγγραφέα θαβοηθήσει τον Γλυκορριζιώτη του παρόντος και του μέλλοντος να αναπλάσει τηνπαλιότερη εικόνα του τόπου του. Στην ανάπλαση αυτή ο συγγραφέας θεωρείβοηθητική και την παράθεση από μέρους του των ιδιαίτερων γλωσσικών καιμορφοσυντακτικών τρόπων που χρησιμοποιούνται ή χρησιμοποιήθηκαν στηνπεριοχή.Ο Χρίστος Κοντοβουνήσιος, λοιπόν, μας καλωσορίζει ως αναγνώστες σταβιώματά του πρώτα με ένα παραδοσιακής μορφής ποίημά του με τίτλο «Το χωριόμου» για να εισέλθουμε μ’ αυτόν τον τρόπο στις ιστορικολαογραφικές αναφορέςτου, πλαισιωμένες με πλούσιο και ομολογουμένως τεχνικά εξαιρετικό καικατατοπιστικό φωτογραφικό υλικό που αναδεικνύει την επιμέρους φυσιογνωμίατου τόπου της ιδιαίτερης πατρίδας του και του τοπίου της.Προηγείται μια πολύ χρήσιμη και ενδιαφέρουσα αναδρομή στα χρόνια τηςΕνετοκρατίας κατά τα οποία το χωριό εξακολουθεί να φέρει το όνομα Μουρτάτου,τουρκικής προελεύσεως ονομασία, η οποία προφανώς του είχε δοθεί κατά τηνπροηγηθείσα Οθωμανοκρατία.Η δυναμική παρουσία του χωριού κατά τηνΕπανάσταση του ’21, (τεκμηριώνεται με μελέτη των Γ.Α.Κ.), κατά τουςΒαλκανικούς Πολέμους, τη Μικρασιατική Εκστρατεία, την Αντίσταση κατά τωνΓερμανών και χωρίς δραματικές εμπάθειες κατά τον Εμφύλιο, είναι γεγονός, ενώ ημετονομασία του σε Γλυκορρίζει γίνεται το 1927. Παρατίθεται παρακάτω ηνεότερη αυτοδιοικητική του εξέλιξη και η τοπογραφία του στην ορεινή Τριφυλία,σε μια ιδιαίτερα σεισμογενή περιοχή. Τα λιθόκτιστα δίπατα σπίτια του χωριού,ηλικίας άνω των 120 χρόνων και η περιγραφή τής οικοσκευής τους ως τιςδεκαετίες ’60-’70 περίπου, το δημογραφικό, με τη λυπηρή κατάληξη των 50σημερινών κατοίκων, οι μνήμες από το «επεισοδιακό πέρασμα» του Μουτζούρηπου δεν υπάρχει πια(!) και που για χάρη του καμαρώνουμε και σήμερα τις δύοπέτρινες τρενογέφυρες, συνθέτουν μαζί και με περισσότερες λεπτομέρειες τηβασική εικόνα του. Πολύτιμη κληρονομιά τού χωριού η ανόθευτη εξέλιξη τηςελληνικής γλώσσας με ελάχιστες χρήσεις τουρκικής ή αρβανίτικης προέλευσηςκαι κάποια ιδιαίτερα ελληνικά στοιχεία της ντοπιολαλιάς.Ακολουθεί η αναφορά στους υπηρετήσαντες ως προέδρους του χωριούμέχρι το 2018 και το ιδιαίτερης συγκινησιακής φόρτισης κείμενο για το δημοτικότου σχολείο που έδωσε κάθε λογής καταξιωμένους «εργάτες» σε κάθε τομέαανάπτυξης και έκλεισε το 1985. Περιγράφεται επίσης η θρησκευτική ζωήοργανωμένη στην Ιερά Μητρόπολη Τριφυλίας – Ολυμπίας και υπό την πνευματική
  • καθοδήγηση του εκάστοτε ιερέα, με έμφαση στα ονόματά τους και στη χρήσηκατά περίπτωση της καμπάνας ως τη σημερινή ψηφιοποιημένη εξέλιξή της.Εστιάζουμε στο έντονο ενδιαφέρον που προκαλούν τα κεφάλαια που αφορούν σταήθη και έθιμα των κοινωνικών – πολιτιστικών και θρησκευτικών εκδηλώσεων, ορόλος του παλιού συλλόγου «Άβαρος» και η θέση της Γλυκοριζιώτισσας κόρης,νύφης, κυρίως βεβαίως νοικοκυράς, κυρίαρχη και συνάμα υποταγμένη στη θέλησητης παλιότερης ανδροκρατούμενης τοπικής κοινωνίας.Κριτικό χαρακτήρα και ενδιαφέρον παρουσιάζει η άποψη του συγγραφέαγια τη μετανάστευση, εσωτερική και εξωτερική, που έδωσε άλλη πληθυσμιακήφυσιογνωμία και εξέλιξη στο Γλυκορρίζι. Η υδρογραφία δε του χωριού (πηγάδια,βρύσες, πηγές, ποτάμια, ρέματα) δεν περιορίζεται στη σχέση με την ομορφιά τουτοπίου, αλλά δίνεται έμφαση στον κοινωνικό και οικονομικό τους ρόλο, όπωςτονίζεται και η σημασία των κοινοτικών έργων (δρόμοι, υδραγωγείο,ηλεκτροδότηση, τηλεφωνικό δίκτυο, κοινοτικό γραφείο, αποχετευτικό σύστημα)και η συμβολή τους στη σημερινή εξελιγμένη (αστικοποιημένη) φυσιογνωμία του.Οι αγροτικές εργασίες και τα γεωργκά εργαλεία συνδυασμένα με αυτές,όπως η κυρίαρχη ελαιοκαλλιέργεια και η αμπελουργία, λιγότερο η προβατοκομίακαι οι άλλες ενασχολήσεις προηγούνται της περιγραφής της πλούσιας πανίδας καιχλωρίδας του Γλυκορριζίου, με τα τοπωνύμια των χωραφιών και το αλώνισμα. Δενλείπουν, όπως από κάθε τόπο άλλωστε, οι γραφικοί τύποι του χωριού με τα«κατορθώματα» και τις περίφημες πραγματικές ή φανταστικές ιστορίες τους. Όλαείναι σκιαγραφημένα με αγάπη και σεβασμό από τον συγγραφέα, ενώ ιδιαίτερησυγκίνηση και νοσταλγία νιώθει ο αναγνώστης με την περιγραφή των παλιών,ομαδικών κυρίως, παιδικών παιχνιδιών και τις αναφορές στα απεικονιστικάπαρατσούκλια των Γλυκορριζοπαίδων της εποχής της νεότητας του συγγραφέα.Δεν λείπουν οι γλυκορριζιώτικες παροιμίες – εν πολλοίς γενικευμένα πανελλήνιες– και μια κριτική αποτίμηση για την ερήμωση των χωριών και η διατύπωση μιαςπρότασης – αντίδοτου στο πρόβλημα. Το βιβλίο κλείνει με μια επιγραμματική παρουσίαση των παλιώνοικογενειών του Γλυκορριζίου με τα προσωνύμιά τους, ενώ στο επιμύθιοαναφέρεται η τριφυλιακή βιβλιογραφία, την οποία προφανώς συμβουλεύτηκε οΧρίστος Κοντοβουνήσιος.Τον επίλογο αποτελεί και πάλι ποίημα του συγγραφέα-ύμνος στην αίσθηση της συνεισφοράς της γενέθλιας γης στη συνολική πορεία τουκαι στη σημερινή συναισθηματική φόρτιση που αισθάνεται κατά την εκάστοτεεπιστροφή του σε αυτό.Εν κατακλείδι ο Χρίστος Κοντοβουνήσιος, με τη μικρή αυτή μελέτη για την ιδιαίτερη πατρίδα του, αφήνει μια κιβωτό μνήμης στους συνοδοιπόρους καιομογάλακτους συντρόφους της νεότητάς του και μια παρακαταθήκη Ιστορίας σεόσους από τους σύγχρονους Γλυκορριζιώτες θέλουν να ανατρέχουν στις βάσειςτου παρελθόντος. Ένα βιβλίο – προϊόν αγάπης, νοσταλγίας και αναβάπτισης στανάματα των ριζών τού συγγραφέα του, τα οποία εν τέλει επιθυμεί να μοιραστεί μεόλους όσοι συμμερίζονται τις συγκινήσεις του καταστατικού παρελθόντος τουαλλά και τις τωρινές ανησυχίες και ευαισθησίες του

One thought on “Γλυκορρίζιον Τριφυλίας του Χρίστου Κοντοβουνήσιου. Γράφει η Αντωνία Παυλάκου φιλόλογος, πρόεδρος της Ένωσης ΜεσσήνιωνΣυγγραφέων”

  1. Συγχαρητήρια , στην Πρόεδρο της Ένωσης Μεσσηνίων Συγγραφέων , Φιλόλογο κ.Αντωνία Παυλάκου , για την εντυπωσιακή λεκτικά και εκφραστικά » βιβλιοκριτική» του βιβλίου , με τον τίτλο * Γλυκορρύζιον* του συγγραφέα , π.Πρέσβυ.κ.Χρίστου Κοντοβουνίσιου.
    Αποδίδει με λέξεις , όσα νιώθει και σκέπτεται , για την προσωπικότητά του Συγγραφέα , που εξιστορεί την ζωή του στην γενέτειρα του ,» το Γλυκορρύζι » , ερεθίζοντας το ενδιαφέρον ακόμη και του λιγότερου δοκιμασμένου αναγνώστη , προκειμένου εκείνος να παρακολουθήσει την γλαφυρή αφηγηματικότητα του κειμένου .

    Πολυίστωρ και οξύς νους η κ. Αντωνία Παυλάκου , ταξιδεύει στις σελίδες του βιβλιόυ , και έχει μπεί βαθειά στο πνεύμα του συγγραφέα , περιγράφοντας την τρυφερή και πουπουλένια ψυχή του και την Αγάπη του , για το χωριό του , δημιουργόντας χαρά , ενθουσιασμό , γνώσεις και πληροφόρηση στον αναγνώστη .

    Ειδικότερα ξετυλίγονται μπροστά στα μάτια του αναγνώστη ,πτυχές της ιστορίας του , που τίμησε το χωριό του , με την καταξιωμένη προσωπικότητά του , αφού στο βιβλίο του , με καλειδοσκοπικό τρόπο , αναδυκνύει , πρόσωπα και γεγονότα και πραγματικά περιστατικά , που βίωσε στην νεανική πορεία της ζωής του στο» Γλυκορρύζι», με συγκινητικές αφηγήσεις , γεμάτες χιούμορ , συγκίνηση και τρυφερότητα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s